Môi giới bảo hiểm độc lập, chờ 10 năm nữa

(ĐTCK) Ở nhiều nước phát triển, các giao dịch bảo hiểm qua tổ chức môi giới và môi giới độc lập chiếm tới 90% giao dịch trên thị trường.

Còn ở Việt Nam, giao dịch bảo hiểm qua môi giới mới chỉ chiếm khoảng 17%. Trong đó, những giao dịch bảo hiểm qua môi giới độc lập vẫn là con số 0.

Môi giới bảo hiểm là người đại diện cho lợi ích người được bảo hiểm, là một tổ chức cung cấp dịch vụ tư vấn cho người yêu cầu bảo hiểm về các mặt đề phòng, hạn chế tổn thất hoặc đánh giá rủi ro, sắp xếp phương án bảo hiểm, làm thủ tục tham gia bảo hiểm, thay mặt người tham gia bảo hiểm hay người hưởng quyền lợi bảo hiểm để tiến hành giám định, đòi bồi thường sau khi xảy ra rủi ro.

Về mặt lý thuyết, một thị trường bảo hiểm có sự góp mặt của các thành phần môi giới sẽ góp phần thúc đẩy giao dịch công bằng và cạnh tranh có trật tự; giảm bớt những tranh chấp về bảo hiểm, ngăn chặn những hoạt động kinh doanh vi phạm pháp luật; thúc đẩy sự phát triển của thị trường bảo hiểm…

Có hai loại môi giới. Một là những môi giới hoạt động riêng lẻ như đại lý của các công ty bảo hiểm hiện nay, nhưng không phụ thuộc vào công ty bảo hiểm, mà hoạt động độc lập (môi giới độc lâp), có bằng cấp về các ngành kinh tế và kiến thức luật khá sâu rộng. Hai là môi giới tổ chức (các công ty môi giới). Ở một số thị trường bảo hiểm phát triển quy định, có những giao dịch bảo hiểm chỉ được thông qua môi giới. Tại các thị trường này, nghề môi giới bảo hiểm là nghề đầu tiên bắt buộc mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp, vì nếu tư vấn sai cho khách hàng thì các công ty môi giới phải có trách nhiệm bồi thường cho khách hàng và rủi ro này được chuyển giao cho các công ty bảo hiểm, với mức phí khá cao.

Đối với thị trường Việt Nam, tuy chưa có môi giới độc lập, nhưng đã có sự tham gia của các công ty môi giới bảo hiểm. Hiện nay, AON là công ty dẫn đầu về các thương vụ môi giới bảo hiểm chăm sóc sức khỏe, đang tập trung phát triển thị phần của mình tại thị trường Việt Nam.

Ông Stephen J.Clack, Tổng giám đốc điều hành AIA Việt Nam cho rằng, với thị trường Việt Nam giai đoạn hiện nay, các công ty môi giới sẽ phát triển nhanh hơn, có thể còn có sự tham gia nhiều hơn của các công ty môi giới đa quốc gia.

Một số chuyên gia trong ngành nhận xét, trong giai đoạn đầu khi thị trường mới phát triển, mô hình đại lý bán bảo hiểm dựa trên mối quan hệ cá nhân vẫn là mô hình phổ biến nhất. Nhưng khi thị trường đã phát triển đến một mức độ nhất định, khách hàng có hiểu biết nhiều hơn về bảo hiểm nhân thọ (ý thức về vai trò của bảo hiểm, hiểu được đặc tính sản phẩm…), thì họ đòi hỏi đại lý phục vụ phải chuyên nghiệp hơn, đồng thời muốn so sánh sản phẩm bảo hiểm giữa các công ty. Đến lúc này, mô hình môi giới bảo hiểm mới có cơ hội phát triển. Mô hình môi giới bảo hiểm thường phát triển trước trong lĩnh vực bảo hiểm phi nhân thọ (bảo hiểm sức khỏe), sau đó mới đến lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ.

Khác với những hàng hoá cụ thể, sản phẩm bảo hiểm là sự đảm bảo cho những rủi ro được dự đoán về sau này, sản phẩm bảo hiểm có đặc trưng là không thể cảm nhận được. Do đó, người yêu cầu bảo hiểm thường không hiểu rõ về lợi và hại, cái hay và dở của sản phẩm bảo hiểm. Khi đó, sự xuất hiện của những nhà môi giới bảo hiểm có những tác động tích cực trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm, giúp tránh xảy ra tình trạng bất lợi cho người tham gia bảo hiểm.

Khó có thể định lượng phải mất bao lâu để xây dựng được đội ngũ môi giới độc lập ở một thị trường bảo hiểm mới nổi, các chuyên gia trong ngành cho rằng, thời gian nhanh chậm còn tùy thuộc vào tốc độ phát triển của thị trường. Với thị trường Việt Nam, dự đoán mô hình phân phối bảo hiểm qua đại lý tư vấn trực tiếp vẫn sẽ còn thịnh hành trong những năm tới.

“Môi giới bảo hiểm độc lập cần mất rất nhiều thời gian mới được phổ biến ở Việt Nam. Bởi ngay cả các thị trường bảo hiểm phát triển như Singapore, Hồng Kông, tỷ lệ môi giới độc lập cũng rất nhỏ. Thực tế, những khách hàng sử dụng môi giới là những người có nhu cầu tư vấn tài chính rất cao. Ở Việt Nam, để môi giới độc lập phát triển có lẽ phải mất 10 năm nữa”, ông Stephen J.Clack nhận định.

Ngọc Lan
Báo Đầu tư – Cơ quan của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Tin liên quan

Hotline: 19001566